NPV ფუნქცია ექსელში

ფორმულის სახელი:
NPV

ფორმულის ტიპი:
ფინანსური

ფორმულის აღწერა:
NPV ფუნქცია ექსელში გამოთვლის ინვესტიციის წმინდა მიმდინარე ღირებულებას: მითითებული განაკვეთის მიხედვით მომავალში მისაღები და გასაწევი ფულადი ნაკადები დღევანდელ ღირებულებაში გადმოჰყავს.

ფორმულის მოწყობა:
=NPV(rate,value1,[value2],…)

ფორმულის არგუმენტები:
rate – ერთი პერიოდის დისკონტირების განაკვეთი; აუცილებელი არგუმენტი.

value1 – პირველი ფულადი ნაკადი ან ნაკადების დიაპაზონი; აუცილებელი არგუმენტი. შეიძლება იყოს ერთი რიცხვი, უჯრა ან დიაპაზონი.

[value2], … – დამატებითი ფულადი ნაკადები ან დიაპაზონები; არასავალდებულო არგუმენტები. NPV-ს სულ მაქსიმუმ 254 მნიშვნელობის არგუმენტი აქვს, თუმცა ერთ დიაპაზონში 254-ზე მეტი უჯრაც შეიძლება იყოს.

როგორც ვხედავთ, NPV-ის არგუმენტებად თანაბარი ინტერვალებით, თითოეული პერიოდის ბოლოს მისაღები ან გასაწევი თანხები უნდა შევიტანოთ. მაგალითად, თუ 10%-იანი განაკვეთის პირობებში ერთი წლის შემდეგ 100 ლარს მივიღებთ, მისი დღევანდელი ღირებულება 90.91 ლარია. საწყისი ინვესტიცია, რომელსაც დროის ნულოვან მომენტში იხდით, NPV-ის დიაპაზონში არ უნდა მოვათავსოთ — ის შედეგს ცალკე, უარყოფითი თანხის სახით უნდა დავუმატოთ. განაკვეთის პერიოდი ნაკადების პერიოდს უნდა ემთხვეოდეს: წლიურ ნაკადებს წლიური, ყოველთვიურ ნაკადებს კი ყოველთვიური განაკვეთი შევუსაბამოთ.

სამივე მაგალითის სამუშაო წიგნი შეგიძლიათ ჩამოტვირთოთ: NPV.xlsx.

🧮 მაგალითები

მაგალითი N1 — მოწყობილობის პროექტის შეფასება

ვთქვათ, კომპანიამ მოწყობილობაში დღეს 12,000 ლარი უნდა გადაიხადოს. მოსალოდნელი წლიური ფულადი ნაკადებია: პირველი წლის ბოლოს 5,000 ლარი, მეორე წლის ბოლოს 5,500 ლარი, მესამე წლის ბოლოს 6,000 ლარი. დისკონტირების წლიური განაკვეთი 10%-ია.

ფურცელში B5-ში ჩავწეროთ 10%, B6-ში -12000, ხოლო B7:B9-ში — შესაბამისად 5000, 5500, 6000. B2 უჯრაში ჩავწეროთ =NPV(B5,B7:B9)+B6.

როგორც ვხედავთ, B2 უჯრაში შედეგია 1,598.80 ლარი. NPV(B5,B7:B9) მომავალი ნაკადების დღევანდელ ღირებულებას ითვლის, შემდეგ კი B6-ში მოცემული საწყისი ხარჯი ემატება. უჯრის ფორმატი შედეგს ორ ათწილადამდე აჩვენებს.

მაგალითი N2 — მეორე წლის ნულოვანი ნაკადი

ახლა იგივე 12,000-ლარიან საწყის ხარჯთან გვაქვს პირველი წლის 5,000 ლარი, მეორე წელს — 0, ხოლო მესამე წელს — 8,500 ლარი. B5-ში კვლავ 10%, B6-ში -12000, B7:B9-ში კი 5000, 0, 8500 ჩავწეროთ. ფორმულა ისევ =NPV(B5,B7:B9)+B6 იქნება.

B2 უჯრაში მივიღებთ -1,068.37 ლარს. ნული მეორე პერიოდს ინარჩუნებს: მესამე წლის 8,500 ლარი მესამე პერიოდზე დისკონტირდება. ამიტომ ნულოვანი თანხა ცარიელი უჯრით არ უნდა ჩავანაცვლოთ — ცარიელი უჯრა მითითებულ დიაპაზონში იგნორირდება და პერიოდების მიმდევრობა შეიცვლება.

⚠️ გაფრთხილება:

უარყოფითი NPV ამ მაგალითში ნიშნავს, რომ არჩეული 10%-იანი განაკვეთისა და მოცემული ნაკადების პირობებში მიმდინარე ღირებულება საწყის ხარჯს ვერ ფარავს. ეს ავტომატურად არ ნიშნავს ბუღალტრულ ზარალს და არც ინვესტიციის შედეგის გარანტირებული პროგნოზია.

მაგალითი N3 — სარეკლამო მოწყობილობის ყოველთვიური შემოსავალი

NPV შეგვიძლია გამოვიყენოთ ყოველთვიური ნაკადებისთვისაც. ვთქვათ, საწყისი ხარჯია 4,500 ლარი, ყოველთვიური დისკონტირების განაკვეთი — 1%, ხოლო თვის ბოლოს მისაღები თანხებია 1,500, 1,600 და 1,700 ლარი. B5-ში ჩავწეროთ 1%, B6-ში -4500, B7:B9-ში კი 1500, 1600, 1700.

=NPV(B5,B7:B9)+B6 ფორმულა B2 უჯრაში აბრუნებს 203.63 ლარს. აქ წლიური განაკვეთის ყოველთვიურად გადაყვანა არ დაგვჭირვებია, რადგან მაგალითში 1% პირდაპირ ყოველთვიურ განაკვეთად არის მოცემული.